رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه یکی از بهترین رمان های تاریخی ایران و داستانی بسیار هیجان انگیز و خواندنی از شاهکارهای نویسنده‌ای زبده‌دست و توانا ، حمزه سردادور است.

قلعه‌ی قهقهه Qahqaheh Castle دژی در ۸۵ کیلومتری شمال شرقی شهرستان مشکین شهر در استان اردبیل است که و در زمان صفویان سال‌ها به عنوان خزانه سلطنتی و مهم‌ترین زندانی بود که شاهزادگان و امرای عالی مقامی که مورد خشم پادشاه قرار می‌گرفتند، و از جمله شاه اسماعیل دوم آنجا فرستاده می‌شدند.

قلعه قهقهه
قلعه قهقه

شاه اسماعیل دوم از سال ۱۵۷۶ میلادی (۹۸۳ ه‍. ق) تا سال ۱۵۷۷ میلادی (۹۸۴ ه‍. ق) به مدت یک سال و نیم بر ایران حکمرانی کرد و قبل از آن حدود 20 سال در قلعه قهقه زندانی بود و رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه داستان پرفراز و نشیب، روایت‌گر ایام حبس و به قدرت رسیدن شاه اسماعیل دوم ، سومین پادشاه سلسله صفوی است.

شاه تهماسب یکم پدر اسماعیل میرزا (شاه اسماعیل دوم Ismail II ) برای دور کردن پسرش از دربار (برای حفظ تاج و تخت خود) ، او را به حاکمیت هرات منصوب کرد.

اما خودسری و ناسازگاری اسماعیل میرزا با حاکم هرات و جمع‌آوری سپاه و برنامه‌ریزی برای حمله به عثمانی و پس از پیروزی‌های مختلف بر عثمانی‌ها نزد مردم به خصوص سپاه قزلباش موجب محبوبیت بیشتر او شد .

شاه تهماسب به خاطر ترس و نگرانی از محبوبیت و قدرت گرفتن اسماعیل میرزا و از طرفی از ولنگاری و عیاشی‌های شاهزاده اسماعیل به تنگ آمده بود و همین امر موجب شد تا شاه تهماسب یکم، اسماعیل میرزا را حدود بیست سال در در قلعه قهقه زندانی کند.

شاه اسماعیل دوم پس از مرگ پدر در مبارزه برای کسب جانشینی و همچنین پس از تاجگذاری و به منظور تثبیت قدرت، کشتارهای بسیاری انجام داد و بسیاری از خاندان سلطنتی را به قتل رساند.

رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه
شاه اسماعیل دوم

او با وجود انجام منکرات، فردی مذهبی و پیرو مذهب شیعه بود.

این مطلب را هم ببینید
کتاب صوتی همه جا پای پول در ميان است اثر جورج اورول

وی در جوانی در محضر عالمان شیعه قواعد و اصول مذهب شیعه را آموخته بود. وی چون یک پادشاه بود و حفظ حکومت برایش از مهم‌ترین امور محسوب می‌شد، در سرآغاز سلطنتش برای کوتاه کردن دست علمای پرقدرت تشیع در آن مقطع زمانی، آنان را تحقیر، زندانی یا تبعید کرد و به روحانیون اهل سنت اهمیت زیادی داد و از آنان حمایت کرد.

اما از آنجا که مذهب تشیع در آن هنگام کیش رسمی و عرفی جامعه بود و در میان قزلباشان و عامه مردم محبوبیت داشت، شاه اسماعیل دوم قادر نبود بیش از پیش بر سیاست تساهل و مسامح خود با سنیان پافشاری کند لذا با یک تاکتیک سیاسی تغییر خط مشی داد و کوشید اعتقاد خود به مذهب تشیع را آشکار دارد.

رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه

خشونت اسماعیل، طرد پریخان خانم دختر قدرت‌طلب و بانفوذ شاه تهماسب، طرز رفتار وی با قزلباشان و مخالفان خود و همچنین به عقیده برخی از مورخان گرایش نهان وی به تسنن، باعث گردید عده‌ای از سرداران قزلباش توطئه‌ای ترتیب داده و وی را در سن ۴۳ سالگی مسموم کردند.

رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه از جایی شروع می‌شود که «مرادبیک»، نایب‌الحکومه‌ی قلعه قهقهه است.

بخشی از کتاب صوتی زندانی قلعه قهقه را بشنوید:

او که مردی تندخو است، زنی زیبا با نام «قمر سلطان» و دختری دل‌فریب به نام «گل حرم» دارد.

شاهزاده اسماعیل‌میرزا، که در آن قلعه زندانی بود و در عمارت مخصوص خود به سر می‌برد.

زمانی که عمارت او در دست تعمیر بود، مرادبیک، شاهزاده را موقتاَ به عمارت خود انتقال داده بود.

تنها آرزوی گل‌حرم این بود که با تکیه بر زیبایی‌اش با شاهزاده و ولیعهد ازدواج کرده و ملکه‌ی ایران شود. او در این رویا به سر می‌برد، در حالی که مادر زیبایش با دیدن شاهزاده در قلعه، دلباخته‌ی او شد و نقشه‌هایی برای ربودن قلب او کشید و در این هنگام….

این مطلب را هم ببینید
کتاب وقتی برای زندگی و وقتی برای مرگ نوشته اریش ماریا رمارک

کتاب صوتی رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه را در گروه فرهنگی سلام صدا تهیه شده است که میتوانید دانلود کرده و بشنوید


مختصری در باره حمزه سردادور نویسنده کتاب:

نویسنده رمان تاریخی زندانی قلعه قهقهه ، حمزه سردادو از پاورقی‌نویسان قدیمی ایرانی است که رمان‌های تاریخی فراوانی در چند دهه اخیر نوشته و به بازار کتاب عرضه کرده است. چاپ مجدد آثار این نویسنده، نشانگر محبوبیت و استقبال عمومی از این آثاراست.

سردادور متولد سال ۱۲۷۵ خورشیدی در تبریز بوده ونوشته هایش به صورت پاورقی از دهه بیست شمسی تا اواخر دهه چهل در مجله اطلاعات هفتگی پمنتشر می شد.

ازعوامل اصلی جذابیت و فروش مجله اطلاعات هفتگی در آن دوران ، داستان‌هایجذاب و پرحادثه حمزه سردادور بود که بعدها همین نوشته ها پس از پایان چاپ آن‌ها در مجله، به صورت کتاب منتشر شدند.

برخی از آثار حمزه سردادورعبارتند از:

  • زندانی قلعه قهقه
  • از صید ماهی تا پادشاهی
  • در پس پرده
  • مه‌لقا و آزاد زنان
  • کیمیاگران
  • دختر قهرمان
  • افسانه‌ قاجار
  • بانوی سربدار

از دیگر آثار حمزه سردادور ، کتاب صوتی بانوی سربدار ، رمانی شیرین و جذاب است که از حوادث تاریخی سربداران مایه‌ گرفته و با قلم توانا و ذهن خلاق نویسنده پرورش یافته و به داستانی پرجاذبه و خواندنی تبدیل شده است.

نویسنده در این کتاب برخلاف آن‌چه تا کنون در خصوص سربداران گفته شده ، به استناد مدارک و مستندات تاریخی یک زن را عامل اصلی شکل گیری جنبش سربداران علیه مغولان معرفی میکند. زنی غیرتمند با نام آزاده که حاضر بود به دار آویخته شود؛ اما تسلیم مغول‌ها نشود. بانوی سربدار داستانی زیبا دارد که با خواندن یک پاراگراف از آن، تا انتها پای آن خواهید نشست.

بهترین رمان های تاریخی ایران